Betalingsverplichting bij online kopen van tickets

Op welk moment is een online overeenkomst gesloten?

Om een overeenkomst te sluiten, mondeling, schriftelijk of via een webwinkel, moet er sprake zijn van een aanbod en van een aanvaarding van dat aanbod. In twee van de hiervoor genoemde uitspraken over het online kopen van tickets, is dit ook aan bod gekomen.

Tickets4U verkoopt via haar website tickets voor verschillende concerten en festivals. De klant dient een bestelproces te volgen om de door hem gewenste tickets te kunnen bestellen. Indien een bedrijf haar producten en diensten aan consumenten aanbiedt, worden aan dat bestelproces verschillende eisen gesteld.

Zowel een rechter in Noord-Holland als een rechter in Amsterdam zijn van oordeel dat Tickets4U dient aan te tonen dat er een online overeenkomst tot stand is gekomen, omdat Tickets4U de eisende partij is. Dat aantonen van een online overeenkomst kan door aan te tonen dat de klant het bestelproces heeft doorlopen. In de zaak van de rechter in Amsterdam had de klant enkele maanden van te voren vier tickets besteld voor een concert, maar had de klant deze tickets niet betaald. Door Tickets4U werd een uitdraai van de webbezoeken van de klant overgelegd, samen met voorbeelduitdraaien van het bestelproces. De rechter oordeelt dat met dat bewijs is aangetoond dat er een online overeenkomst is gesloten. De klant wordt veroordeeld om alsnog de vier niet gebruikte tickets te betalen (met rente en proceskosten). Dat Tickets4U de mogelijkheid had om op grond van haar voorwaarden de tickets zelf te annuleren indien de klant niet binnen 7 dagen aan de bestelling voldeed, maakte de zaak volgens de rechter niet anders.

In de zaak van de rechter in Noord-Holland stelt de “klant” dat hij tijdens het bestellen een melding kreeg waaruit bleek dat de tickets uitverkocht waren, en dat hij vervolgens het bestelproces op de juiste manier heeft afgebroken. De klant heeft ook geen tickets geleverd gekregen. Tickets4U meent echter dat de klant de kosten moet betalen. Tickets4U overlegt daarvoor dezelfde soort stukken over als in de zaak van de rechter in Noord-Holland, maar uit de uitdraai van de webbezoeken blijkt in dit geval niet dat de klant het bestelproces heeft doorlopen. Waar er vijf stappen zijn, ontbreekt “stap 2”. Daardoor kan niet worden aangenomen dat het bestelproces succesvol is afgerond. Bovendien ontbreekt op het overzicht het aantal tickets dat besteld zou zijn en welke prijs daarvoor betaald zou moeten worden. Dit zijn echter belangrijke onderdelen van een overeenkomst. Omdat niet aangenomen kan worden dat er een overeenkomst is gesloten, is de klant niet gehouden om te betalen. De vordering van Tickets4U wordt om die reden afgewezen. Het feit dat Tickets4U nog wel een (automatische) orderbevestiging aan de klant had toegezonden, maakt volgens de rechter geen

verschil. Uit die orderbevestiging blijkt namelijk niet dat de klant een aanbod heeft aanvaard, en daaruit blijkt volgens de rechter dan ook niet dat er een online overeenkomst is gesloten.

Wel tijdig willen betalen, maar niet mogelijk om te betalen

Een voorbeeld: u komt een avond voordat een festival plaatsvindt op het idee om naar dat festival toe te gaan. U treft het: er zijn nog tickets te verkrijgen. U doet een bestelling en wilt vervolgens betalen met iDEAL. U doorloopt het betalingsproces, waarna u de volgende mededeling te zien krijgt: “Een iDEAL-transactie is nog in behandeling, wacht op de automatische statusupdate”. U wacht geduldig af, maar er verandert niets. En u ontvangt ook geen tickets. U doet nog een aantal pogingen om alsnog te betalen. Ook probeert u contact op te nemen met de helpdesk, maar die kunt u niet bereiken. U besluit daarom om niet meer te gaan. U e-mailt het bedrijf hierover, vertelt over de problemen met iDEAL en geeft aan dat dat de reden is dat u uw bestelling annuleert. De vraag is dan, moet u toch de tickets betalen?

Tickets4U was van mening dat dat wel het geval is, en begon een procedure tegen de klant. Volgens de rechter had de klant, gezien de omstandigheden, geen betalingsverplichting. In redelijkheid kon niet van de klant gevergd worden dat hij langere en meer pogingen zou hebben gedaan om de tickets door middel van het niet werkende iDEAL te betalen. Tickets4U voerde nog aan dat zij niet bekend was met storingen en dat het mislukken van de betaling mogelijk te maken zou kunnen hebben met het ontoereikende banksaldo van de klant. De klant toonde echter aan dat zijn banksaldo toereikend was. De rechter oordeelde al met al dat het mislukken van het betalen van de tickets voor rekening en risico van Tickets4U kwam. Dat Tickets4U niet op de hoogte was van het niet-functioneren van iDEAL, verandert volgens de rechter niets aan haar verantwoordelijkheid jegens haar klanten.

Wanneer niet meer betalen

Het is mogelijk dat vorderingen (zoals de betaling van een factuur) verjaren. De algemene verjaringstermijn voor vorderingen bedraagt vijf jaar. Voor zogeheten “consumentenkopen” geldt een kortere verjaringstermijn van twee jaar. Deze termijn van twee jaar kan wel verlengd worden. Dit kan door de vordering te “stuiten”. Dit betekent dat de schuldeiser aan de schuldenaar ondubbelzinnig te kennen geeft dat hij zijn vordering nog steeds betaald wil krijgen. Na de stuiting begint er een nieuwe (verjarings)termijn te lopen.

Volgens de rechter moet het “recht om toegang te krijgen tot een bepaald evenement” worden gezien als een consumentenkoop. Dus op het kopen van tickets door consumenten van een bedrijf is de korte verjaringstermijn van twee jaren van toepassing. Dit doet zich ook voor indien niet betaling van de factuur maar in plaats daarvan schadevergoeding wordt gevorderd (met de reden dat de tickets niet meer aan een ander konden worden verkocht).

Waar aan te denken bij online overeenkomsten

Het is als consument van belang om voor het drukken op de knop “bestellen”, er zeker van te zijn dat u naar het evenement zult gaan. Als u nadien annuleert, kunnen daaraan op grond van de algemene voorwaarden kosten verbonden zijn. Als u besluit om niet te gaan, geen bericht stuurt aan de organisatie en u niet betaalt voor uw bestelling, dan moet u er rekening mee houden dat de kosten alsnog op u verhaald zullen worden. Dus ook indien u de tickets nooit hebt ontvangen, omdat u de tickets niet betaald had.

Is het vanwege bijvoorbeeld een storing niet mogelijk om de tickets (op tijd) te betalen, dan is het verstandig om dit goed vast te leggen. U kunt dat doen bijvoorbeeld door middel van een printscreen waaruit de reden blijkt dat de betaling niet mogelijk was. Op deze manier kunt u op een later moment zo nodig aantonen dat het niet lukken van de betaling niet aan u lag. Nadat er meer dan twee jaren zijn verstreken, en u nog steeds niets hebt vernomen, kunt u er in principe van uitgaan dat u niet meer verplicht kunt worden om alsnog te betalen. Mocht u toch nog verzocht om te betalen, dan kunt u een beroep doen op verjaring.

Aangezien u als ondernemer in principe dient aan te tonen dat sprake is van een gesloten overeenkomst, is het verstandig om het volledige bestelproces van uw webshop goed vast te leggen. Het is niet voldoende om alleen een orderbevestiging te tonen. Daaruit blijkt namelijk nog niet dat sprake is van een tot stand gekomen overeenkomst. Indien u van uw klant nog geen betaling hebt ontvangen, doet u er ook verstandig aan om ervoor te zorgen dat u de verjaring op tijd – dat wil zeggen binnen twee jaren – stuit. Indien u dat niet doet, kunt u geen aanspraak op betaling meer maken. Voor de klant een mooie meevaller, maar voor u als ondernemer erg vervelend.

Wilt u meer weten of heeft u vragen over online overeenkomsten? De advocaten van de ICT|IE-branche van Bout Advocaten helpen u graag verder!